استاد محمد جان شکوری بخارایی

 

 
زاده ی بخارا بود؛

او زمانی در بخارا به دنیا آمد (1304) که روسیه، سرزمین های شمالی ایران را غصب کرده بود و از شکوه قرن های گذشته ی سمرقند و بخارا، تنها خاطره ای در دل شهروندان تاجیک تبار باقی مانده بود.

روس ها بسیار دوست داشتند که همین خا...طره را هم از دل ساکنان سرزمین های اشغالی بزدایند؛ سخن گفتن به زبان فارسی در اداره ها ممنوع بود و آموزش و پروش، مکاتبه های رسمی، روزنامه ها و حتی شبکه های رادیویی و تلوزیونی تنها به زبان روسی اجازه فعالیت داشتند. همچنین، شهروندان پارسی زبان، اجازه ارتباط با هموطنان ایرانی شان را نمی یافتند.

کار به جایی رسیده بود که وقتی حکومت کمونیست شوروی فروپاشید، بسیاری از شهروندان تاجیکستان و سمرقند و بخارا، دیگر نمی توانستند حتی به فارسی سخن بگویند. در قانون اساسی جدید تاجیکستان هم بنا بود که زبان “روسی” به عنوان زبان رسمی کشور قید شود.

در چنین شرایطی، “محمد جان شکوری” که از جوانی به تاجیکستان رفته و در آن کشور ساکن شده بود، به معنای واقعی کلمه به پاخاست و برای احیای زبان فارسی و هویت ملی مردمان تاجیک کوشید.

“استاد شکوری” دارای دکترای زبانشناسی (با گرایش زبانشناسی تاریخی و تطبیقی) بود و از استادان بزرگ دانشگاه در تاجیکستان به شمار می رفت؛ بدین سان، دانشگاه ها و محافل علمی تاجیک از او حساب می بردند.

پشتیبانی “امام علی رحمان” از اندیشه های شکوری، سبب شد که نه تنها زبان فارسی تاجیکی به عنوان زبان رسمی این کشور ثبت شود، بلکه تاریخ مشترک ایران زمین نیز در کتاب های درسی مدارس این کشور راه یابد و تدریس گردد.

تغییر خط تاجیکستان از سیریلیک به فارسی نیز از آرزوهای محمد جان شکوری بود که البته با مخالفت روس ها و هوادارانشان در تاجیکستان هرگز تحقق نیافت.

شکوری، تاجیکستان را بخشی از “ایران بزرگ” و “خراسان بزرگ” می دانست و این موضوع را در کتاب “خراسان” و مجموعه مقاله های “خراسان است اینجا” به صراحت گفته بود.

محمد جان شکوری، عضو پیوسته ی فرهنگستان زبان و ادب فارسی بود و همین چند سال پیش هم به خاطر یک عمر تلاش برای احیای زبان پارسی، جایزه “چهره ماندگار” را در ایران گرفت.

بیست‌و‌ششم شهریور 1391 برابر با شانزدهم سپتامبر 2012 مصادف شد با درگذشت «استاد محمدجان شکوری بخارایی» از چهره‌های فرهیخته و از ادیبان و نویسندگان تاجیکستان.

یاد این ابر مرد و استاد ارجمند ، گرامی و روحش شاد.
/ 2 نظر / 11 بازدید
اذر ولی زاده

سلام برشما برادر عزیز من تاریخ تاجیکستان را وملت بزرگ شما را بارها خوانده ام خوشحال میشوم با هم تبادل لینک داشته باشیم .

شکروی

Hello It was used You wish for the ending of Elevated God Be مرحبا انه كان يستخدم كنت ترغب في إنهاء الله مرتفعة أن تكون سلام بسیار مورد استفاده قرار گرفت برای شما از خداوند تبارک و تعالی عاقبت بخیری آرزومندم موفق باشید شکروی سرفراز باد ایران http://salamshokravi.persianblog.ir