سمرقند و بخارا

جمعیت پارسی ‏زبانان کشور ازبکستان که پرجمعیت ترین و تاثیرگذارترین کشور آسیای میانه است گروهی فراموش شده‏اند. تقریباً نیمی از جمعیت 28 میلیونی‏ این کشور را این ایرانی تباران تشکیل میدهند. ازبک‏های حاکم ، میانه خوبی با تاجیک‏های هم‏مرز خود در کشور تاجیکستان ندارند و تاجیک‏های داخل ازبکستان را نیز به نوعی مقهور فرهنگ ازبکی کرده‏اند. در نتیجه وقتی به پارسی‏زبانان این سرزمین باستانی و به یاد مانده از دوران امیر اسماعیل سامانی می‏نگری، هم احساس غرور می‏کنی و هم بغض گلویت را می‏گیرد. بخارا(این شهر ایرا

روزنامه آواز تاجیک پاسدار زبان پارسی و فرهنگ ایرانی در آسیای میانه
ساعت ٩:٠۸ ‎ق.ظ روز دوشنبه ۸ آبان ۱۳٩۱   کلمات کلیدی:

 
پارسی گویان فرارود (تاجیک های آسیای میانه) در آن زمان که این منطقه «ترکستان روسیه» نامگذاری شده بود با هدف حفظ زبان و ادبیات پارسی، فرهنگ و تمدن ایرانی خود ، رو
ز ۲۵ اوت سال ۱۹۲۴ روزنامه «آواز تاجیک (صدای پارسیان)» به زبان پارسی را منتشر کردند. این روزنامه به همّت تاجیکان سمرقند، در شهر تاشکند کار انتشار خود را آغاز کرد و نخستین سردبیر آن «عبدالقیّم قربی» بود.

در شماره نخست این روزنامه این اشعار پرمعنا به چشم می خورد:
بیا، بنشین، شنو آواز تاجیک
زبان معرفت پرداز تاجیک
پس از چندی به خاموشی غنودن
برآمد عاقبت «آواز تاجیک»
این روزنامه دفاع گر در زمانی منتشر شد که روس ها اقداماتی را آغاز و مرزبندی هایی را شروع کرده بودند که اگر این روزنامه نبود بخش بزرگی از فرهنگ و تمدنی کهن به فراموشی فرستاده می شد که کوروش بزرگ برای حفظ آن در همانجا جان داد و اشکانیان، ساسانیان، سامانیان و ... و صفویان و نادرشاه دمی از آن غفلت نداشتند و پاسدارش بودند و نوبت این پاسداری اینک به امامعلی رحمان رسیده است.
در آن مرزبندی های مصنوعی با این که مرو، بخارا، سمرقند و تاشکند در قلمرو دولت های دیگر (دولت های متحد و دوست تاجیکان) قرارگرفتند؛ مقالات «آواز تاجیک» بود که کمک به ایجاد تاجیکستان برگرد خجند و سغد و ... کرد. این روزنامه که نویسندگان قدیمی اش رضا علی زاده. محمدجان رحیمی، صدرالدین عینی و ... بودند تلاش کرد بدون این که باعث تحریک اقوام دیگر شود که پس از سقوط ساسانیان به تدریج به فرارود مهاجرت کرده اند پارسیان را به دور خود جمع و ادب پارسی و فرهنگ ایرانی را تقویت کند و برای جلب نظر مسکو مدتی هم مطالب حزب کمونیست را جهت نشر بپذیرد و برای زمانی کوتاه، نام خود را به «حقیقت (پراودا)» تغییر دهد.